Waarom is feedback geven in het MT zo moeilijk?
Feedback geven in het MT is elkaar als leden van het managementteam eerlijk aanspreken op gedrag, besluiten en samenwerking, aan tafel in plaats van erna. Het is lastiger dan elders, omdat ieder MT-lid een afdeling en een positie te verliezen heeft. Innerspective (Wouter Plevier) pakt dit aan vanuit Amplitief Leiderschap: eerst veiligheid aan tafel, dan feed forward op wat werkt, met een vaste plek in het MT-ritme.
Wie wil zien hoe moeilijk feedback geven in het MT is, moet na de vergadering mee naar de parkeerplaats. Na een MT liep ik daar met de COO naartoe. "Goeie meeting," zei ik, in alle onschuld. Hij lachte kort. Niet vrolijk. "Ja. De échte begint nu pas." En in zeven minuten vertelde hij me alles wat er in twee uur vergaderen niet gezegd was.
Dat gesprek hoorde aan tafel. Alleen hoorde de verkeerde persoon het: ik, terwijl ik niet eens in dat team zat. Feedback geven in het MT is lastiger dan feedback geven waar ook in de organisatie. Sinds 1999 begeleid ik directies en managementteams, en ik zie het steeds opnieuw: hoe hoger de tafel, hoe stiller het eraan wordt. Dat zit in hoe een top in elkaar zit. En daar kun je iets aan doen.
Misverstand 1: in een volwassen MT zeggen mensen het wel
Je zou denken dat feedback bovenin makkelijker gaat. Ervaren mensen, gewend aan stevige gesprekken. In de praktijk werkt het andersom.
Een directeur zei tegen me: "Mensen vertellen me niet eerlijk wat ze vinden." Psychologen kennen dat al decennia als het MUM-effect: hoe meer verantwoordelijkheid je draagt, hoe minder eerlijke feedback je krijgt. Mensen willen het best zeggen. Ze leren alleen van elkaar wat je beter niet tegen een leider kunt zeggen, en ze spiegelen dat. Zo ontstaat lonely at the top. De stilste plek in je organisatie zit bovenaan, precies waar het meest besproken zou moeten worden. Eerlijke feedback krijgen als directeur gaat dus niet vanzelf: je moet erom vragen, en het daarna ook kunnen horen.
In een managementteam werkt dat dubbel. Iedereen aan tafel is leider van een eigen afdeling en tegelijk lid van een team met een baas. Een kritische opmerking naar een collega-directeur raakt ook zijn mensen en zijn positie bij de CEO. Dus wordt er gewogen voordat er gesproken wordt. De vergadering loopt netjes, het echte gesprek gebeurt erna, in tweetallen. In het stuk over een sterk managementteam bouwen noem ik dat beleefd, maar nog niet eerlijk.
Een directeur die ik begeleid, stelde me een vraag die me bijbleef: "Wouter, hoe weet ik of ik echt goed ben, of dat mensen gewoon geleerd hebben te zwijgen?" Hij presteerde en zijn organisatie groeide. En toch twijfelde hij over zijn impact op de mensen achter de cijfers. We zochten het antwoord zonder enquête. Hij voerde gesprekken, één op één, zonder agenda, met één vraag: wat heb jij nodig om hier het beste van jezelf te geven? Wat hij hoorde verraste hem. Het was niet slecht. Hij had het alleen nooit gevraagd.
Misverstand 2: een feedbacktraining lost het op
Ontbreekt er een feedbackcultuur in het managementteam, dan is de reflex een training. Een middag met een model, een paar rollenspellen, en op maandag dezelfde vergadering als altijd. De meeste teams hebben geen feedbackprobleem. Ze hebben een veiligheidsprobleem.
Je maakt onveiligheid met je woorden, elke dag, zonder het te merken. Een MT-lid zei tegen me: "Ik dacht dat ik goed luisterde." Ik speelde een opname van hun vergadering terug. In 45 minuten had hij 14 keer iemand onderbroken, 9 keer "ja, maar" gezegd, 3 keer een conclusie getrokken zonder te checken en 0 keer gevraagd wat de ander nodig had. Hij was verbijsterd. Je hoort jezelf niet. Wie aan zo'n tafel twee keer wordt onderbroken, houdt de derde keer zijn twijfel voor zich. Dan kan het hele team een feedbackmodel uit het hoofd kennen en blijft het toch stil.
Amy Edmondson laat al jaren zien dat psychologische veiligheid de sterkste voorspeller van teamprestatie is. Haar onderzoek met Michaela Kerrissey voegt eraan toe dat teams met meer veiligheid minder burn-out kennen en dat mensen langer en betrokkener blijven, ook als het spannend wordt. Psychologische veiligheid in het MT is de voorwaarde om bovenin de waarheid te horen, juist als de druk oploopt.
Bij Lightboxx zag ik hoe dat in de praktijk loopt. De CEO was het knelpunt van zijn eigen groei, en tussen de drie directieleden was feedback geven lastig. Hun gesprekken gingen over de dagelijkse gang van zaken en over de persoon, zelden over de koers. We begonnen bij de keuzes: wat doen we vanaf nu wél, en wat absoluut niet meer? Daarna gingen we naar binnen. Wie ben je, waar liggen je talenten, wat gebeurt er met je onder druk en welk masker draag je mee? Dat is de stap die teams het vaakst overslaan. Het is ook precies de stap waardoor feedback geven ineens wel lukt.
Misverstand 3: feedback gaat over wat de ander fout deed
Het woord feedback trekt de blik naar achteren. Wat ging er mis, wie deed wat, waarom gebeurde het weer. In een MT zet dat iedereen meteen in de verdediging, want achter elke fout zit een afdeling die iemand vertegenwoordigt.
Wat ik leiders leer, noem ik liever feed forward. Je kijkt naar wat de volgende keer beter kan, zodat het team in kleine stappen groeit. Dat is amplitie in de praktijk: versterken wat werkt, in plaats van repareren wat stuk is.
Een MT worstelde maanden met wat de directeur "gebrek aan eigenaarschap" noemde. Hij somde op wat er allemaal niet werkte. Ik vroeg: "Wanneer ging het wél goed?" Het bleef even stil. Toen kwamen de verhalen los over een project waarbij iedereen vanzelf opstond. In dat gesprek zat meer bruikbare feedback dan in een uur klagen, want het team zag ineens zelf wat het nodig had om weer zo te werken.
Voor de gesprekken die echt schuren, gebruik ik de vier stappen uit Geweldloze Communicatie: observatie (wat een camera zou zien), gevoel, behoefte en een concreet verzoek. Daarna een vijfde stap: stilte. Niets adviseren, niets invullen, de ander de ruimte laten. Die stappen zet ik pas in als de basis staat. Op een onveilige tafel wordt ook het beste model een wapen.
Zo maak je feedback geven in het MT klein en veilig
De meeste MT-leden willen best zeggen wat ze denken. Aan tafel voelt het alleen te groot. Dus maak je het kleiner. Dit kun je deze week doen.
Begin bij jezelf. Stel in je volgende MT als eerste de vraag: "Wat doe ík dat niet werkt?" En wees dan stil. Lang genoeg dat het ongemakkelijk wordt, lang genoeg dat iemand het aandurft. Spreekt iemand je tegen, bedank die persoon dan hardop. Daarmee zet je een nieuwe norm, en die norm gaat van boven naar beneden. Je team spiegelt jouw gedrag, altijd.
Geef je MT drie handvatten mee voor feedback geven aan collega's aan tafel:
- Eén gedraging, meer niet. Noem één ding dat je echt zag gebeuren, geen karakterschets en geen samenvatting van het hele kwartaal.
- Zeg waarom je het zegt. "Ik zeg dit omdat ik wil dat je groeit." Dan hoort de ander een uitgestoken hand.
- Laat het terugvertellen. Vraag de ander in eigen woorden te zeggen wat hij gehoord heeft. Dat voelt in het begin wat schools, en toch merk je allebei meteen of de boodschap is geland.
Goede voornemens houden het zelden drie weken vol, dus geef feedback een vaste plek. Zet in de weekcadans van het MT een kort moment om eerlijk te kijken, met steeds dezelfde vraag. En doe voor elk groot besluit een rondje twijfel. Vraag direct na het besluit ook: "Wat heb jij nodig om dit morgen aan je eigen team te vertellen alsof het jouw idee was?" Die vraag haalt de twijfel boven tafel voordat hij op de gang verder gaat. Hoe dat bij besluiten uitpakt, lees je in trage besluitvorming in het MT.
Zoek tot slot één spiegel voor jezelf. Een mentor, een coach of een gelijke, iemand die niets te verliezen heeft door eerlijk te zijn. Ik zoek zelf al mijn hele leven elke twee tot drie jaar een nieuwe mentor, juist om eerlijk tegen mezelf te blijven.
Wil je eerst weten waar jullie MT nu staat? De Organisatie Focus Scan laat in 14 vragen en 8 minuten zien waar de effectiviteit van jullie top zit, waar de talenten liggen en waar de valkuilen. Dan praat je over feiten.
Hoe eerder het gesprek van de parkeerplaats aan tafel plaatsvindt, hoe minder je als leider hoeft te raden wat er in je team leeft. En hoe korter de wandeling naar de auto wordt.
Wanneer heb jij in je MT voor het laatst iets gehoord wat je liever niet had willen horen, en wat deed je er daarna mee?
Veelgestelde vragen over feedback geven in het MT
Waarom is feedback geven in het MT zo moeilijk?
Ieder MT-lid is leider van een eigen afdeling en tegelijk lid van een team met een baas. Een kritische opmerking raakt dus ook iemands mensen en positie. Daar komt het MUM-effect bij: hoe meer verantwoordelijkheid je draagt, hoe minder eerlijke feedback je krijgt.
Helpt een feedbacktraining voor het managementteam?
Zelden als eerste stap. Zolang het aan tafel niet veilig genoeg is, blijft het stil, hoe goed iedereen het feedbackmodel ook kent. Die veiligheid begint bij het gedrag van de hoogste leidinggevende, en pas daarna helpt een model voor de gesprekken die echt schuren.
Wat is het verschil tussen feedback en feed forward?
Feedback kijkt terug naar wat er misging en zet in een MT al snel iedereen in de verdediging, want achter elke fout zit een afdeling. Feed forward kijkt naar wat de volgende keer beter kan en bouwt voort op wat al werkt. Zo groeit het team in kleine stappen, zonder schuldvraag.
Hoe begin je morgen met eerlijke feedback in het MT?
Stel in je volgende MT als eerste de vraag: "Wat doe ík dat niet werkt?" Blijf stil tot iemand antwoordt, en bedank die persoon hardop. Daarmee zet je een nieuwe norm die van boven naar beneden gaat, want je team spiegelt jouw gedrag.
Hoe vaak geef je elkaar feedback in een managementteam?
Geef het een vaste plek in de weekcadans: een kort moment om eerlijk te kijken, steeds met dezelfde vraag, en een rondje twijfel voor elk groot besluit. Dan hangt eerlijkheid niet meer af van goede voornemens, die het zelden langer dan drie weken volhouden.
Verder lezen
- Een sterk managementteam bouwen
- Psychologische veiligheid op de werkvloer: dagelijks gedrag
- Trage besluitvorming in het MT: drie patronen en hoe je ze doorbreekt
- Het MT-ritme: waarom cadans meer oplevert dan een offsite
Zie waar jullie MT nu staat
De gratis Organisatie Focus Scan laat in 14 vragen en 8 minuten zien waar de effectiviteit van jullie MT zit, waar de talenten liggen en waar de valkuilen. Zo voer je het feedbackgesprek over feiten in plaats van over indrukken.

