Op 4 mei om 20.00 uur zijn we twee minuten bewust stil. Die stilte is goed. Op de werkvloer is het soms ook stil, maar dan door een hork. Wat kun je daaraan doen?
Hoe spreek je lastig gedrag aan op de werkvloer?
Lastig gedrag spreek je aan met geweldloze communicatie in vijf stappen: beschrijf wat je zag, zeg wat je voelt, noem je behoefte, doe een positief en uitvoerbaar verzoek en wees daarna stil. Zo blijf je scherp op het gedrag en laat je de persoon heel. Wouter Plevier van Innerspective gebruikt deze aanpak al jaren met leidinggevenden en teams.
Je kent ze vast
Je kent hem vast wel. Of haar. De collega die altijd commentaar heeft, maar nooit een oplossing. De baas die zijn stemming op jou afreageert. De medewerker die afspraken niet nakomt en er vrolijk over liegt. De collega die de ideeën van anderen presenteert als die van zichzelf en met de eer wil strijken.
We noemen ze horken. Als herkenning, zonder oordeel.
Wat me opvalt: vaak zegt niemand er iets van. Men zucht, roddelt, moppert in de wandelgangen en gaat dan gewoon door. Dat is zonde. En niet nodig.
Horken komen in alle lagen voor: als baas, collega of medewerker. De verpakking verschilt, het patroon is herkenbaar. Wisselende stemmingen die de toon zetten. Beslissingen die keren als de wind. Afspraken die niet worden nagekomen, altijd met een excuus. Ondermijnend commentaar. Grappen die net iets te scherp zijn. Voorstellen afwijzen zonder alternatief. Verantwoordelijkheid verschuiven. Of juist altijd de aandacht opeisen.
Dit gedrag kost het team energie. Het vergiftigt de sfeer, en mensen gaan eromheen werken in plaats van met elkaar.
De oorzaak? Bijna altijd angst. Angst om grip te verliezen, zwak te lijken, het niet te weten. Begrijpelijk. Maar niet acceptabel.
Geweldloze feedback
Mensen weten wat het gedrag is. Ze weten ook dat het niet klopt. Maar ze zeggen er niets van. Of ze doen het verkeerd: vanuit frustratie, te vaag, te laat, op een manier die de ander in de verdediging drukt. Dan is het gesprek over, en het gedrag niet.
Geweldloze communicatie, ontwikkeld door Marshall Rosenberg, werkt al jaren in mijn praktijk. Het is scherp op gedrag, en laat de persoon heel.
Zo werkt het
- Observatie. Dus niet "Jij bent altijd zo negatief," maar "In de afgelopen drie vergaderingen heb ik je elk voorstel horen afwijzen zonder alternatief."
- Gevoel. In plaats van "Ik vind het irritant" zeg je: "Ik voel me ongemakkelijk, omdat bewegen zo geen zin lijkt te hebben."
- Behoefte. "Ik heb behoefte aan een cultuur waarin we op elkaars ideeën voortbouwen, in plaats van ze meteen af te schieten."
- Verzoek, positief en uitvoerbaar. "Hoe kunnen we bij een volgende nee ook tot een alternatief komen?"
- Dan stilte. Niet praten. Niet helpen. Stilte.
Het haalt de lading weg. De ander kan niet meer om het gesprek heen. Geen oordeel, alleen wat je ziet, voelt, nodig hebt en vraagt. Helder, respectvol en zonder omwegen.
Een hork verandert niet vanzelf. Mensen veranderen omdat hun omgeving verandert. Omdat iemand een spiegel ophield, zonder aan te vallen.
Met wie heb jij dit gesprek al te lang uitgesteld?
Veelgestelde vragen
Wat is geweldloze communicatie?
Een gespreksmethode van psycholoog Marshall Rosenberg. Je spreekt in waarneming, gevoel, behoefte en verzoek, zonder oordeel of verwijt. Daardoor hoeft de ander zich niet te verdedigen en blijft het gesprek over het gedrag gaan.
Hoe spreek je een collega aan op gedrag zonder ruzie?
Kies een rustig moment onder vier ogen, beschrijf concreet wat je zag en wanneer, en zeg wat het met je doet. Sluit af met een vraag in plaats van een eis. Wees daarna stil, ook als het ongemakkelijk voelt.
Wat doe je als iemand na feedback niets verandert?
Voer het gesprek opnieuw met nieuwe, concrete waarnemingen en maak een afspraak die je samen kunt toetsen. Verandert er dan nog niets, dan wordt het een gesprek over consequenties. Schuif het niet weer door, want zwijgen bevestigt het gedrag.
Lees verder
Feedback geven in het MT: waarom het bovenin het moeilijkst is
Een sterk managementteam bouwen
Feedback geven in je team: haal het gesprek van de parkeerplaats aan tafel
Roddelen en afspraken niet nakomen in je team: wat je morgen doet
Download het gratis e-book Rust aan de Top. »
Eerder verschenen op LinkedIn, 4 mei 2026.





