De Abilene-paradox in je MT, waarom knikken nog geen draagvlak is
09 juni 2026 
2 min. leestijd

De Abilene-paradox in je MT, waarom knikken nog geen draagvlak is

Het slechtste besluit van je MT is vaak een besluit waar iedereen het mee eens leek. Leek, want de actie blijft daarna uit. Herken je dat?

De vergadering loopt soepel, iedereen knikt, hm, hm, hm, en het besluit valt. Op de gang denkt de helft er anders over. In de operatie wint de waan van de dag. Er verandert niets.

Wat is de Abilene-paradox?

De Abilene-paradox is het verschijnsel dat een groep een besluit neemt dat eigenlijk niemand wil, omdat iedereen denkt dat de anderen het wel willen. Stilte wordt gelezen als instemming. In managementteams zie je het aan besluiten die soepel vallen en daarna niet worden uitgevoerd. Innerspective doorbreekt dit met volledige instemming en door bewust te schakelen tussen de vier kwadranten van het model van Quinn.

Stilte wordt verward met instemming

Dit is geen toeval. Het heet de Abilene-paradox, beschreven door Jerry Harvey in 1974. Groepen nemen besluiten die eigenlijk niemand wil, omdat iedereen denkt dat de rest het wil. Stilte wordt verward met instemming.

In onze cultuur- en leiderschapstrajecten werken we daarom met volledige instemming.

Bewust schakelen met het model van Quinn

Met het Concurrerende Waardenmodel van Quinn doorbreek je dit. Merk eerst op dat je MT in Beheersen zit te knikken: doorpakken, agendapunten afvinken, het doel "alles behandelen" halen.

Dat voelt op korte termijn misschien goed. Op middellange en lange termijn voelt het voor niemand goed. Er gebeurt niets of te weinig, en het houdt bepaalde principes in stand. Vaak moet er dan op identiteitsniveau iets veranderen.

Schakel dus bewust naar Samenwerken. Vraag wie het er niet mee eens is, en meen het. Vraag: "Waar scoort dit voorstel nog een 3?"

Stap dan naar Creëren. Geef ruimte aan het alternatief dat onder tafel lag. Brainstorm hoe je het idee nog beter en effectiever maakt.

Keer pas daarna terug naar Beheersen om te besluiten, nu met draagvlak.

Ga ten slotte naar de familiecultuur, Communiceren en participeren. Kijk wie welke verantwoordelijkheid krijgt en communiceer samen over de middelen die nodig zijn.

Leiderschap is schakelen

Leiderschap is bewust schakelen tussen de kwadranten, in plaats van in één ervan blijven hangen. Je hebt een bepaalde cultuur, en die kun je succesvol veranderen door bewust te kiezen voor het type leiderschap dat op dat moment nodig is.

Bij welk besluit van de afgelopen maand knikte jouw MT, terwijl de helft er op de gang anders over dacht?

Veelgestelde vragen

Hoe herken je de Abilene-paradox in je MT?

Het besluit valt snel en zonder discussie, maar daarna gebeurt er weinig. Op de gang hoor je twijfels die aan tafel niet werden uitgesproken. En als je later vraagt wie er echt achter stond, blijft het stil.

Wat is het verschil tussen instemming en draagvlak?

Instemming is knikken in de vergadering. Draagvlak is dat mensen het besluit daarna zelf uitvoeren en verdedigen, ook als jij er niet bij bent. Draagvlak ontstaat pas als ook de bezwaren op tafel zijn geweest.

Hoe voorkom je schijninstemming bij een besluit?

Vraag expliciet wie het er niet mee eens is, en meen het. Vraag waar het voorstel nog een 3 scoort en geef het alternatief dat onder tafel lag echt ruimte. Besluit pas daarna.

Lees verder
Trage besluitvorming in het managementteam
Een sterk managementteam bouwen
Weerstand in je MT bij verandering: van blokkade naar eigenaarschap
Je MT op één lijn krijgen met een pre-mortem

Zie waar de focus in jouw organisatie echt zit. Doe de Organisatie Focus Scan, 14 vragen in 8 minuten. »

Eerder verschenen op LinkedIn, 9 juni 2026.

Over de schrijver
Wout Plevier focust zich al 27 jaar op Leiderschap. Via zijn mentoring-sessies leert hij ceo's, directeuren en directieteams om inspirerend leiderschap te ontwikkelen in veranderende omgevingen.Hij is expert in Amplitie & heeft hiervoor een aantal boeken, een leerportaal met 17 online trainingen leiderschap, een managementgame (Expeditie Amplitie) en een Spreekshow SLiM! ontwikkelt.Hiermee bedient hij met veel inspiratie zijn klanten. Sinds 2020 interviewt hij leiders in zijn podcast Plevier & de Inspirerende Leiders. Inmiddels hebben ruim 170 ceo's, directieleden en kamerleden deelgenomen.
Reactie plaatsen