Medewerkers echt leren kennen met één vraag: waar kom jij vandaan?

Afgelopen week besefte ik dat mijn moeder de laatste is. De laatste die nog weet hoe het rook in de molen waar mijn vader opgroeide, en hoe mijn opa met zijn schuit naar de veiling voer.

We stonden met z'n allen in Broek op Langedijk: mijn moeder, mijn zussen, mijn broer en ik. Haar zus was overleden, op hoge leeftijd. Mijn moeder is nog heel kranig, maar haar ouders, haar broer, haar zus en alle ooms en tantes van vroeger zijn er niet meer.

Hoe leer je je medewerkers echt kennen?

Je medewerkers echt leren kennen begint met één nieuwsgierige vraag: waar kom jij eigenlijk vandaan? Waar iemand vandaan komt, bepaalt voor een groot deel hoe hij van binnen tikt, waarom de een doorzet en de ander zo zorgvuldig is. Je hoeft geen therapeut te zijn, interesse is genoeg. Wouter Plevier van Innerspective ziet in zulke gesprekken waar iemands talent vandaan komt.

Het verhaal dat je meedraagt

Mijn opa was boer. Hij voer met zijn schuit, de vaarboom in zijn handen, over het water naar de veiling in Broek op Langedijk. Zijn schuit, de Kriek, ligt er nog steeds. Ik stond ernaar te kijken en zag mijn opa bijna weer staan. Een opgewekte harde werker. Vriendelijk. Mensgericht.

Een paar kilometer verderop ligt het verhaal van mijn vader. In Schermerhorn bouwde mijn opa Simon Plevier zes molens op een rij. In de molen die nu museum is, sliepen mijn opa en oma Plevier met mijn vader, zijn ooms en tantes. Toeristen lopen er nu met een kaartje doorheen. Voor ons is het gewoon thuis.

Het meeste daarvan is er voor mijn moeder niet meer. Toch merk ik hoe sterk het haar nog steeds kleurt. Mij eerlijk gezegd ook. Die nuchterheid, dat aanpakken, samen de schouders eronder. Het mensgerichte. Het zit er gewoon in.

Iedereen aan jouw tafel heeft zo'n verhaal

Iedereen draagt zo'n verhaal mee. Jij ook. En elke collega aan jouw tafel.

Dat poets je nooit weg. Je kunt het wel naar boven halen, in een goed gesprek. Waar iemand vandaan komt, bepaalt voor een groot deel hoe hij van binnen tikt. Waarom de een altijd doorzet, waarom de ander zo zorgvuldig is, waarom iemand stil wordt als het over geld of zekerheid gaat.

Interesse is genoeg

Als leider hoef je geen therapeut te zijn. Interesse tonen is meer dan genoeg. Vraag eens: "Waar kom jij eigenlijk vandaan?" Of: "Wat heb je van thuis meegekregen dat je nu nog steeds gebruikt?"

Je gaat versteld staan van wat er dan op tafel komt. Je ziet ineens waar iemands talent vandaan komt, en waar nog ruimte zit om te groeien.

Een kleine uitdaging voor deze week: neem bij één collega de tijd voor een echte vraag. Geen agenda, gewoon nieuwsgierigheid. En bel misschien ook even je moeder.

Welk verhaal van thuis draag jij nog elke dag mee in je werk?

Veelgestelde vragen

Welke vragen stel je om een medewerker beter te leren kennen?

Begin eenvoudig: "Waar kom jij eigenlijk vandaan?" of "Wat heb je van thuis meegekregen dat je nu nog steeds gebruikt?" Plan er geen agenda omheen. Luister vooral, en vraag door op wat iemand vertelt over mensen en momenten.

Is het niet te persoonlijk om naar iemands achtergrond te vragen?

Dat hangt af van hoe je het vraagt. Uit oprechte nieuwsgierigheid en zonder doel voelt het als aandacht. Laat de ander zelf bepalen hoe ver hij gaat. Wie er niet over wil praten, hoeft niet, en ook dat respecteer je.

Wat levert het op als je weet waar iemand vandaan komt?

Je snapt beter waarom iemand doet wat hij doet. Je ziet waar zijn talent vandaan komt en waar nog ruimte zit om te groeien. Dat maakt het makkelijker om taken, feedback en ontwikkeling bij die persoon te laten passen.

Lees verder
Het ontwikkelgesprek dat wel ergens over gaat
Talentontwikkeling en vitaliteit: het complete stappenplan
Hoe je culturele achtergrond je leiderschapsstijl vormt
Echte interesse als leider: het rondje psychologische koffie

Meer van dit soort vragen? Download het gratis e-book met 30 systemische vragen die elk team empoweren. »

Eerder verschenen op LinkedIn, 5 oktober 2026.